به گزارش ثریا عبدالله صلواتی دانشیار دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی در یادداشتی با عنوان میانه صبر و ترک صبر به تفسیر قطعه ای از فتوحات مکیه درباره ترک صبر پرداخته است:
در ادبیات عرفانی و قرآنی، «صبر» یکی از مقامات ستودنی است و برای آن اقسامی ذکر کرده اند و دعوت شده ایم بدین صبر.
اما جناب ابن عربی در باب ۱۲۵ فتوحات از ترک صبر سخن می گوید: فی معرفه مقام ترک الصبر و اسراره: اعلم آن فی الصبرالمعروف عند العامه مقاومه القهر الالهی و سوء ادب....
با توجه به سیاق سخن ابن عربی که اظهار میدارد صبر در عامه مقاومت در برابر قهر الهی است، صبر در اینجا با یک لازم معنایی منفی همراه است و آن، ترک شکوه از خدا. مقاومت در برابر قهر اوست و ابن عربی با ترک صبر در واقع، به ترک شکوی توصیه میکند.
نگارنده چهار تقریر از این مقام را مطرح کردم:
یکم: تقریر با حد وسط استغنای عبد
۱. صبر عامه به معنای ترک شکوی از حق است.
۲. ترک شکوی از حق به منزله بی نیازی از حق است.
۳. بی نیازی از حق سوء ادب است.
۴. صبر عامه سوء ادب است.
۵. سوء ادب از عارف جایز نیست.
پس صبر به معنای ترک شکوی از حق را باید ترک گفت.
دوم: تقریر با حد وسط توجه الهی
۱. صبر عامه به معنای ترک شکوی از حق است.
۲. شکوی از حق ما را در دریای توجه وجودی و الهی غرق میکند.
۳. از هر آنچه ما را از توجه الهی باز می دارد باید خداحافظی کرد.
پس صبر به معنای ترک شکوی از حق را باید ترک گفت.
سوم: تقریر با حدوسط مقاومت الهی
۱. صبر عامه به معنای ترک شکوی از حق است.
۲. ترک شکوی از حق به منزله مقاومت در برابر قهر الهی است.
۳. مقاومت در برابر قهر الهی نوعی مقاومت در برابر تعالی است و بستن در برکات اسم الجلال و در پایان، محرومیت از تعادل اسمایی میان اسمای جمال و جلال.
۴. مقاومت در برابر تعالی برای عارف شایسته نیست.
پس باید صبر عامه را ترک گفت.
چهارم: تقریر با حد وسط شفا
۱. شکوی از حق شفاست.
۲. ترک شفا برای عارف جایز نیست.
۳. صبر عامه به معنای ترک شکوی از حق است.
۴. بنابر مقدمات یک تا سه، صبر عامه ترک شفاست.
پس صبر عامه را باید ترک گفت.
دیدن مقام صبر و دیدن خود و دیدن اینکه من در مقام صبر مقیم هستم خود حجابی است برای ندیدن سرچشمه صبر و ندیدن سرچشمه به نحوی که مقید به تعینی نیست و این لب عرفان است و رسیدن به مقام نی که از خویش تهی شدن است تا بهترین نواها در آدمی تعین یابند. به قول شیخ الرئیس در اشارات: من آثر العرفان للعرفان فقد قال بالثانی و من وجد العرفان کانه لایجده بل یجد المعروف به فقد خاض لجه الوصول.
بنابراین آنچه ابن عربی گفته در راستای بزرگداشت صبر و ستودن آن است اما او تلاش میکند تا تجربه های سالکانه عارف را از غواشی و محدودیت هایی رها سازد. صبر نیز از این مهم مستثنا نیست. او درصدد عرضه ناب ترین در هر موقف و مرتبه ای است. گاهی عارف به مرتبه ای از تعالی می رسد اما آفت هایی متوجه اوست از جمله دیدن خود، دیدن مقام و احیانا احساس، اندکی بی نیازی که همه اینها خار راهند.
منبع: مهر
تبریک وزیر آموزش و پرورش به قهرمانان المپیاد جهانی فیزیک
روایت ایستادگی ایران در مجلات رشد دانش آموزان
دستورالعمل تداوم برپایی میادین و تجمعات مردمی اعلام شد
پایگاهسازی برای آینده جهان تشیع/ارتباط عاطفی آیت الله بروجردی با مسجد چگونه بود؟
نسب رهبر شهید به کدام امامزادههای ایران میرسد؟
تصویری دیدهنشده از آیت الله سید مجتبی خامنهای در سرپل ذهاب
آخرین تصویر منتشر شده از لیندسی گراهام قبل از مرگش در اوکراین+عکس
نگاهی دقیق به ارزیابی احادیث تحلیلی با تکیه بر روش فهرستی در این کتاب خواندنی
ابراز همدردی الهام پاوه نژاد در واکنش به حملات دشمن به جنوب کشور
چرا غرب از آیتالله خامنهای هراس داشت؟
اینفوگرافیک/در چه صورت از آزمون جامع دکتری معاف میشویم؟
شیاطین در سوگ لیندسی گراهام +عکس
چت جی تی پی از دسترس خارج شد
هشدار سازمان سنجش درباره فعالیت صفحات جعلی در شبکههای اجتماعی
پیام تسلیت وزیر علوم در پی شهادت دانشجوی دانشگاه هرمزگان
تفکیک پذیرش سوابق تحصیلی از آزمون؛ تأکید معاون آموزشی وزارت علوم بر بازه زمانی واحد
گذراندن ۷ واحد درسی از میان دروس ارائه شده معارف اسلامی برای این دانشجویان الزامی شد
معاون علمی رئیس جمهور بر توسعه زیرساختهای کوانتومی تاکید کرد
تیم ملی المپیاد فیزیک ایران در المپیاد ۲۰۲۶ کلمبیا غوغا به پا کرد
گلوله مخصوص ساقط کردن پهپادهای سریع توسط روسیه ساخته شد
پسر استیو جابز به سرطان مبتلا شد
تبریک رئیس فرهنگستان علوم به قهرمانان المپیادهای جهانی ریاضی و فیزیک
تصویری از تبلت جدید سامسونگ لو رفت +عکس
درمان ناباروری مردان با سلولهای بنیادی در آزمایشگاه
ستونهای غلیظ دود در مرزهای مشترک عراق و کویت+عکس
دود از پایگاه آمریکایی بلند شده از خاک عراق قابل مشاهده است +عکس
کشف یک محراب تاریخی در پاسارگاد+عکس
لیندسی گراهام که امروز به درک واصل شد که بود؟ +عکس
اتحادیه اروپا فیس بوک و اینستاگرام را تهدید کرد
ایلان ماسک مالک اوپن ای آی را به سرقت تجاری محکوم کرد
نماز شب اول قبر چگونه خوانده میشود؟ زمان اقامه نماز رهبر شهید
سیره امام سجاد(ع) در کادرسازی فکری و تجدید حیات معنوی جامعه
دستیابی به جامعه قرآنی هدف متعالی رهبر شهید
گسست معرفتی در اندیشه ایرانی از چالشها تا راهکارها
لبنانیها هفته بزرگداشت تشییع امام مستضعفان را برگزار می کنند
آرامگاه ابدی رهبر شهید انقلاب در رواق دارالذکر حرم امام رضا(ع)
تصویر/ما همه خونخواه توییم خامنهای...
پیکر رهبر شهید و خانواده ایشان در این رواق حرم مطهر رضوی به خاک سپرده میشود
برای بابای زهرای کوچک و آزمون سخت او در شهادت زن و فرزند
ریشه انتقام در فرهنگ ایرانی شیعی به کجا برمیگردد؟
روسیه به دنبال مختل کردن استارلینک در اوکراین
تأکید شورای عالی انقلاب فرهنگی: تعیین تاریخ امتحانات نهایی و کنکور بر عهده متولیان اجرایی
کاهش تنوع مدارس با هدف تحقق عدالت آموزشی در دستور کار آموزش و پرورش
شیوهنامه اجرایی طرح حامی ویژه تابستان ۱۴۰۵ ابلاغ شد
درخشش تیم ملی المپیاد فیزیک جمهوری اسلامی ایران در مسابقات جهانی
وداع با معلم یک ملت تجلی سرمایه اجتماعی یک ملت
جایگاه آموزش و پرورش در منظومه فکری رهبر شهید کجا بود؟
رتبه نخست دانشگاه صنعتی امیرکبیر در شاخص نوآوری
توزیع کارت کنکور ارشد از ۲۲ تیر آغاز میشود
اطلاعیه دانشگاه آزاد درباره امتحانات دانشجویان تحصیلات تکمیلی
نسخه جدید چت جی تی پی راه اندازی میشود
رباتها حس لامسه پیدا میکنند
یک خبر ترسناک: ربات انسان نما به همکارانش حمله کرد
زبالههای فضایی در ساحل استرالیا نمایان شدند
تولید سوخت جت پایدار از دی اکسیدکربن صنعتی ممکن شد
کاوشگر ژاپنی توانست از یک سیارک تصویر ثبت کند
هوش مصنوعی دیپ سیک به دنبال تراشه سازی رفت
هم اکنون انبوهی از سوخت رسان های آمریکایی درحال پرواز در نزدیکی تنگه هرمز هستند
گلباران پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب توسط دانشجویان
اقتدار علمی ایران؛ محور همیشگی رهنمودهای رهبر شهید
رهبر شهید ایران در آغوش ملت ایران
کلاسهای تابستانی دانشگاه آزاد مجازی شد
ضوابط برگزاری امتحانات مجازی و جزئیات ترم تابستان شریف اعلام شد
گروههای امدادی دانشگاه آزاد از نخستین لحظات تشییع رهبر شهید به خدمترسانی زائران پرداختند
محتوای کاربران گوگل برای آموزش هوش مصنوعی به کار میرود
تصویری از مراسم بدرقه رهبر شهید انقلاب
حضرت آیت الله جوادی آملی در جمکران بر پیکر رهبر شهید انقلاب نماز می خواند
هوش مصنوعی وارد عصر امنیت ملی میشود
بسیج همهجانبه دانشگاه آزاد برای خدمت زائران امام شهید
نگاهی به حضور کسب و کارهای مجازی در بدرقه رهبر شهید
هدایتهای روشنگرانه رهبر شهید در حوزه علم و فناوری
شماره جدید مجله دانشمند منتشر شد
چه کسی بر پیکر رهبر کبیر انقلاب نماز اقامه کرد؟
تشییع رهبر شهید انقلاب، صحنهای تاریخی برای نمایش وفاداری ملت ما است
جامعه رستگار، راهبرد رهبر شهید در امت سازی
«آیفون» به تنهایی کسی را مدرن نمیکند/اخلاق ویژه جامعه شبهمدرن شهری!
پویش ختم جمعی قرآن به یاد رهبر شهید
روایتی از نماد و معنا در انیمیشن های متاخر کودکان
کاظمی: ۵ هزار مدرسه برای اسکان زائران آماده شد
دعوت وزیر آموزش و پرورش از دانشآموزان و فرهنگیان برای حضور در آیین وداع و تشییع
اقتدار علمی ایران؛ محور همیشگی رهنمودهای رهبر شهید
رتبه نخست دانشگاه صنعتی امیرکبیر در شاخص نوآوری
تأکید شورای عالی انقلاب فرهنگی: تعیین تاریخ امتحانات نهایی و کنکور بر عهده متولیان اجرایی
هم اکنون انبوهی از سوخت رسان های آمریکایی درحال پرواز در نزدیکی تنگه هرمز هستند
گلباران پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب توسط دانشجویان
توزیع کارت کنکور ارشد از ۲۲ تیر آغاز میشود
اطلاعیه دانشگاه آزاد درباره امتحانات دانشجویان تحصیلات تکمیلی
درخشش تیم ملی المپیاد فیزیک جمهوری اسلامی ایران در مسابقات جهانی
شیوهنامه اجرایی طرح حامی ویژه تابستان ۱۴۰۵ ابلاغ شد
آرامگاه ابدی رهبر شهید انقلاب در رواق دارالذکر حرم امام رضا(ع)
لبنانیها هفته بزرگداشت تشییع امام مستضعفان را برگزار می کنند
برای بابای زهرای کوچک و آزمون سخت او در شهادت زن و فرزند
پیکر رهبر شهید و خانواده ایشان در این رواق حرم مطهر رضوی به خاک سپرده میشود
تصویر/ما همه خونخواه توییم خامنهای...
روسیه به دنبال مختل کردن استارلینک در اوکراین
نماز شب اول قبر چگونه خوانده میشود؟ زمان اقامه نماز رهبر شهید
ریشه انتقام در فرهنگ ایرانی شیعی به کجا برمیگردد؟
رهبر شهید ایران در آغوش ملت ایران
کاهش تنوع مدارس با هدف تحقق عدالت آموزشی در دستور کار آموزش و پرورش
سیره امام سجاد(ع) در کادرسازی فکری و تجدید حیات معنوی جامعه
وداع با معلم یک ملت تجلی سرمایه اجتماعی یک ملت
نسخه جدید چت جی تی پی راه اندازی میشود
گسست معرفتی در اندیشه ایرانی از چالشها تا راهکارها
دستیابی به جامعه قرآنی هدف متعالی رهبر شهید
کاوشگر ژاپنی توانست از یک سیارک تصویر ثبت کند
زبالههای فضایی در ساحل استرالیا نمایان شدند
تولید سوخت جت پایدار از دی اکسیدکربن صنعتی ممکن شد
یک خبر ترسناک: ربات انسان نما به همکارانش حمله کرد
جایگاه آموزش و پرورش در منظومه فکری رهبر شهید کجا بود؟
ضوابط برگزاری امتحانات مجازی و جزئیات ترم تابستان شریف اعلام شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.